dinsdag 30 augustus 2011

Vegetariër zijn of vegetarisch eten?

In een paar vorige posts (flexibel vegetariër zijn en one bite of turkey) had ik het over de mogelijke voordelen van "flexibiliteit" of uitzonderingen maken. Mensen die zich vegetariër noemen, en die toch af en toe vlees eten, geven anderen (normale omnivoren) misschien een minder moeilijk beeld van vegetarisme of vegetarisch eten, en dat heeft natuurlijk zijn voordelen.
Maar er zijn ook nadelen van een dergelijke inconsistentie. Om er maar eentje te noemen: als ik op restaurant zeg dat ik vegetariër ben, en men serveert me vis vanuit het idee dat vegetariërs ook vis eten (omdat men dat al ervaren heeft), dan is dat redelijk vervelend.

Eerst en vooral: wanneer ik het heb over flexibel vegetariër zijn, dan heb ik het effectief over af en toe uitzonderingen maken. Niet over het systematisch iets wél eten (bvb kip of vis) dat niet vegetarisch is. Maar dat terzijde.

Een voorstel: wat als vegetariërs nu eens niet zozeer (op restaurant of andere plaatsen) zouden communiceren dat ze vegetariër zijn, maar dat ze vegetarisch eten. Je kondigt op restaurant of bijscholing of op een diner bij kennissen dus niet aan "ik ben vegetariër" maar wel "ik zou graag een vegetarische maaltijd willen." Dat heeft verschillende voordelen: ten eerste hebben we niet meer het probleem van de definitie. Wat vegetarisch is en wat niet is makkelijker te definiëren dan een vegetariër zelf (bedenk maar eens: is iemand die onbewust iets met vlees heeft gegeten, plots vegetariër af? Hoe lang? Is iemand die niet-vegetarische kaas eet wel of niet vegetariër?). Ten tweede, en belangrijker, we helpen op die manier die eeuwige tweedeling "vegetariër versus de rest" een beetje uit de wereld. Want die werkt alleen maar contraproductief, denk ik.

Ik verklaar me nader. Vandaag denkt wie het woord vegetarisch hoort, aan "vegetariër" en aan "vegetarisme". Maar een onderscheid tussen "vegetarisch" (het adjectief) en "vegetariër"/"vegetarisme" (substantieven) is niet nutteloos. "Vegetariër" en "vegetarisme" zijn zwart-wit woorden (of toch min of meer): je doet iets of je doet iets niet. Een "vegetarische maaltijd" (adjectief) kiezen of "vegetarisch eten", is iets wat iemand vandaag wel, morgen niet kan doen. Iets waarvoor hij of zij elke dag opnieuw kan kiezen.

In de praktijk: vegetarische maaltijden zijn er niet voor vegetariërs, maar voor mensen die vegetarisch willen eten (altijd of vaak of soms). Het belang daarvan is dat de vraag naar en het belang van deze maaltijden plots veel groter worden. Er zijn immers veel meer mensen die af en toe vegetarisch eten, dan dat er vegetariërs zijn. Vegetarische maaltijden worden zo uit het 2%-vegetariërs-verdomhoekje gehaald en krijgen een veel bredere aantrekkingskracht.

Minder vlees eten is een erg belangrijke zaak. Als we door ons taalgebruik en attitudes enkel het onderscheid vegetariër versus niet-vegetariër blijven benadrukken, doen we onrecht aan het feit dat er een heel grote groep mensen is die minder of geen vlees/vis eet. Wat ze gemeenschappelijk hebben is dan niet dat ze geen vlees eten (want dat doet de grootste groep wel) maar dat ze (af en toe of vaak of altijd doet er niet toe) vegetarisch eten. Er ontstaat dus minder tweedracht en een veel groter draagvlak voor meer veggie. En dat is waar het om draait.

10 opmerkingen:

  1. Goed idee! Ga ik zeker doen!

    BeantwoordenVerwijderen
  2. Ik ben er ook helemaal voor!

    BeantwoordenVerwijderen
  3. Hetzelfde doe ik nu eigenlijk met veganisme. Ik eet in principe veganistisch, maar kan een uitzondering maken voor producten van insecten (honing) en ook als iets weggegooid wordt als ik het niet opeet, zal ik minder kritisch zijn. Te zeggen dat ik een veganist ben is dus niet helemaal waar. Te zeggen dat ik "liever veganistisch eet" is wel waar en geeft dezelfde duidelijkheid.

    BeantwoordenVerwijderen
  4. Klopt als een bus! Daarmee maak je jezelf minder sektarisch, minder apart en je creëert er openheid en daarmee de nieuwsgierigheid van de andere kant. :)

    BeantwoordenVerwijderen
  5. Een kristen die zondigt, blijft een kristen. De katolieke kerk heeft dan ook ooit een business model uitgevonden dat bestaat uit biechten en aflaten verkopen voor zondaars. Misschien hebben we zoiets nodig. ;-)
    Vergeef mij, Tobias, want ik heb mosselen gegeten...

    BeantwoordenVerwijderen
  6. Ik ben het volledig met je eens.

    (Maar als ik toch mag kommaneuken: je eerste voordeel klopt niet. Ook als je enkel nog communiceert in termen van "vegetarisch eten" heb je nog je definitieprobleem. Ook mensen die een broodje niet-vegetarische kaas met groenten eten, zullen zeggen dat ze vegetarisch gegeten hebben. Maar het tweede voordeel is veel belangrijker.)

    BeantwoordenVerwijderen
  7. ben ik al een hele poos bewust aan het doen en het werkt echt wel, ik krijg andere en meer genuanceerde reacties.
    Ik was het echt beu om tijdens onontkoombare jaarlijks weerkerende etentjes steeds dezelfde vragen van dezelfde mensen te moeten beantwoorden en besloot het over een andere boeg te gooien: ok, ik verkies vegetarisch te eten, maar voor de rest ben ik een mens als ieder ander en wil ik ook nog wel over iets anders dan eten praten tijdens een etentje, er is zoveel dat me interesseert... Altijd dat in een hokje willen stoppen, jezus! Alsof ik met een homo alleen maar over homo-zijn kan praten, met een priester alleen maar over het geloof, met een yogaleraar alleen maar over yoga, een schrijver over boeken, een schilder over doeken, en ga zo maar door....

    BeantwoordenVerwijderen
  8. @anoniem: ja, klopt, er blijven problemen. maar minder, denk ik.

    BeantwoordenVerwijderen
  9. Volledig mee eens! Veel meer inclusief, wat altijd een goede zak is. Bedankt!

    BeantwoordenVerwijderen
  10. Te zeggen dat ik een veganist ben is dus niet helemaal waar. Te zeggen dat ik "liever veganistisch eet" is wel waar en geeft dezelfde duidelijkheid, Ik was het echt beu om tijdens onontkoombare jaarlijks weerkerende etentjes steeds dezelfde vragen van dezelfde mensen te moeten beantwoorden en besloot .

    BeantwoordenVerwijderen

anonieme reacties worden niet gepubliceerd